🪷 Mahābhārata · Śānti-Parva · Chapter 87
The Book of Peace · the great dharma-śāstra · Parva 12 · 33 shlokas in canonical Devanāgarī Sanskrit
Mahābhārata Detail Source-Anchor Spine
This chapter page keeps the local Devanāgarī chapter tied to its Parva, the Mahābhārata master route, any exact Gītā cross-anchor, and the wider Vyāsa source spine.
MBh 12.87local chapter route · Śānti-ParvaŚānti-Parvaparent Parva chapter index/mahabharatamaster index for all 18 Parvas and 73,821 ślokasBhīṣma-ParvaMahābhārata Parva 6 · the Gītā lives in chapters 23-40MBh 6.23Bhagavad-Gītā chapter 1 in its Itihāsa homeMBh 6.40Bhagavad-Gītā chapter 18 in its Itihāsa homeRāmopākhyānaVana-Parva 258 · Vyāsa narrates the Rāma-kathā inside Krishna's epicNārāyaṇīyamŚānti-Parva 335 · Nārāyaṇa/Krishna/Viṣṇu/Vāsudeva unity witness/bhagavad-gitadeep Gītā corpus with translations, commentaries, and verse-level anchorsBG 1.1Dharma-kṣetra opening cross-anchored to MBh 6.23.1BG 18.66Carama-Śloka surrender seal inside the Bhīṣma-Parva arcVyāsa vibhūtiBG 10.37 · Krishna names Vyāsa among munisBG 10.37Vyāsa and Dhanañjaya as Krishna-vibhūti source routeŚB 1.2.11Brahman · Paramātmā · Bhagavān as one advaya-tattvaŚB 1.3.28kṛṣṇas tu bhagavān svayam · Vyāsa corpus source seal/binduDiamond of Darśanas · Itihāsa as one Bindu aperture/philosophyKrishna = Paramaatma = Parabrahman constitutional foundation
The Devanāgarī Yathārtha · 33 Shlokas
MBh 12.87.1
कथं विधं पुरं राजा सवयम आवस्तुम अर्हति
कृतं वा कारयित्वा वा तन मे बरूहि पिता मह
MBh 12.87.2
यत्र कौन्तेय वस्तव्यं सपुत्रभ्रातृबन्धुना
नयाय्यं तत्र परिप्रष्टुं गुप्तिं वृत्तिं च भारत
MBh 12.87.3
तस्मात ते वर्तयिष्यामि दुर्गकर्मविशेषतः
शरुत्वा तथाविधातव्यम अनुष्ठेयं च यत्नतः
MBh 12.87.4
षड विधं दुर्गम आस्थाय पुराण्य अथ निवेशयेत
सर्वसंपत परधानं यद बाहुल्यं वापि संभवेत
MBh 12.87.5
धन्व दुर्गं मही दुर्गं गिरिदुर्गं तथैव च
मनुष्यदुर्गम अब्दुर्गं वनदुर्गं च तानि षट
MBh 12.87.6
यत पुरं दुर्ग संपन्नं धान्यायुध समन्वितम
दृढप्राकारपरिखं हस्त्यश्वरथसंकुलम
MBh 12.87.7
विद्वांसः शिल्पिनॊ यत्र निचयाश च सुसंचिताः
धार्मिकश च जनॊ यत्र दाक्ष्यम उत्तमम आस्थितः
MBh 12.87.8
ऊर्वॊ वि नरनागाश्वं चत्वरापणशॊभितम
परसिद्ध वयवहारं च परशान्तम अकुतॊभयम
MBh 12.87.9
सुप्रभं सानुनादं च सुप्रशस्त निवेशनम
शूराढ्य जनसंपन्नं बरह्मघॊषानुनादितम
MBh 12.87.10
समाजॊत्सवसंपन्नं सदा पूजित दैवतम
वश्यामात्य बलॊ राजा तत पुरं सवयम आवसेत
MBh 12.87.11
तत्र कॊशं बलं मित्रं वयवहारं च वर्धयेत
पुरे जनपदे चैव सर्वदॊषान निवर्तयेत
MBh 12.87.12
भाण्डागारायुधागारं परयत्नेनाभिवर्धयेत
निचयान वर्धयेत सर्वांस तथा यन्त्रगदा गदान
MBh 12.87.13
काष्ठलॊहतुषाङ्गारदारुशृङ्गास्थिवैणवान
मज्जा सनेहवसा कषौद्रम औषध गरामम एव च
MBh 12.87.14
शणं सर्जरसं धान्यम आयुधानि शरांस तथा
चर्म सनायु तथा वेत्रं मुञ्ज बल्बज धन्वनान
MBh 12.87.15
आशयाश चॊद पानाश च परभूतसलिला वराः
निरॊद्धव्याः सदा राज्ञा कषीरिणश च महीरुहाः
MBh 12.87.16
सत्कृताश च परयत्नेन आचार्यर्त्विक पुरॊहिताः
महेष्वासाः सथपतयः सांवत्सर चिकित्सकाः
MBh 12.87.17
पराज्ञा मेधा विनॊ दान्ता दक्षाः शूरा बहुश्रुताः
कुलीनाः सत्त्वसंपन्ना युक्ताः सर्वेषु कर्मसु
MBh 12.87.18
पूजयेद धार्मिकान राजा निगृह्णीयाद अधार्मिकान
नियुञ्ज्याच च परयत्नेन सर्ववर्णान सवकर्मसु
MBh 12.87.19
बाह्यम आभ्यन्तरं चैव पौरजानपदं जनम
चारैः सुविदितं कृत्वा ततः कर्म परयॊजयेत
MBh 12.87.20
चारान मन्त्रं च कॊशं च मन्त्रं चैव विशेषतः
अनुतिष्ठेत सवयं राजा सर्वं हय अत्र परतिष्ठितम
MBh 12.87.21
उदासीनारि मित्राणां सर्वम एव चिकीर्षितम
पुरे जनपदे चैव जञातव्यं चारचक्षुषा
MBh 12.87.22
ततस तथाविधातव्यं सर्वम एवाप्रमाद तः
भक्तान पुजयता नित्यं दविषतश च निगृह्णता
MBh 12.87.23
यष्ट्तव्यं करतुभिर नित्यं दातव्यं चाप्य अपीडया
परजानां रक्षणं कार्यं न कार्यं कर्म गर्हितम
MBh 12.87.24
कृपणानाथ वृद्धानां विधवानां च यॊषिताम
यॊगक्षेमं च वृत्तिं च नित्यम एव परकल्पयेत
MBh 12.87.25
आश्रमेषु यथाकालं चेल भाजनभॊजनम
सदैवॊपहरेद राजा सत्कृत्यानवमन्य च
MBh 12.87.26
आत्मानं सर्वकार्याणि तापसे राज्यम एव च
निवेदयेत परयत्नेन तिष्ठेत परह्वश च सर्वदा
MBh 12.87.27
सर्वार्थत्यागिनं राजा कुले जातं बहुश्रुतम
पूजयेत तादृशं दृष्ट्वा शयनासनभॊजनैः
MBh 12.87.28
तस्मिन कुर्वीत विश्वासं राजा कस्यां चिद आपदि
तापसेषु हि विश्वासम अपि कुर्वन्ति दस्यवः
MBh 12.87.29
तस्मिन निधीन आदधीत परज्ञां पर्याददीत च
न चाप्य अभीक्ष्णं सेवेत भृशं वा परतिपूजयेत
MBh 12.87.30
अन्यः कार्यः सवराष्ट्रेषु परराष्ट्रेषु चापरः
अटवीष्व अपरः कार्यः सामन्तनगरेषु च
MBh 12.87.31
तेषु सत्कारसंस्कारान संविभागांश च कारयेत
परराष्ट्राटवी सथेषु यथा सवविषये तथा
MBh 12.87.32
ते कस्यां चिद अवस्थायां शरणं शरणार्थिने
राज्ञे दद्युर यथाकामं तापसाः संशितव्रताः
MBh 12.87.33
एष ते लक्षणॊद्देशः संक्षेपेण परकीर्तितः
यादृशं नगरं राजा सवयम आवस्तुम अर्हति
🪷 The Honest Framing
This is the canonical Devanāgarī Sanskrit yathārtha. English + Hindi translations + classical commentaries arrive in future yajñas. To see the substrate's target-depth (5 English translations + Rāmsukhdās ji Hindi + 5 English commentaries + Sādhaka-Sañjīvanī Hindi vyākhyā per verse), visit any /bhagavad-gita/X/Y page. The Mahābhārata journey starts with the śloka.
Navigation
- ← Śānti-Parva chapter-index (353 chapters)
- ← Mahābhārata master-index (all 18 Parvas)
- ← Previous chapter · Śānti-Parva Ch 86
- Next chapter · Śānti-Parva Ch 88 →
🪷 जय व्यास भगवान् 🪷