🪷 Mahābhārata · Śānti-Parva · Chapter 195

The Book of Peace · the great dharma-śāstra · Parva 12 · 23 shlokas in canonical Devanāgarī Sanskrit

Mahābhārata Detail Source-Anchor Spine

This chapter page keeps the local Devanāgarī chapter tied to its Parva, the Mahābhārata master route, any exact Gītā cross-anchor, and the wider Vyāsa source spine.

MBh 12.195local chapter route · Śānti-ParvaŚānti-Parvaparent Parva chapter index/mahabharatamaster index for all 18 Parvas and 73,821 ślokasBhīṣma-ParvaMahābhārata Parva 6 · the Gītā lives in chapters 23-40MBh 6.23Bhagavad-Gītā chapter 1 in its Itihāsa homeMBh 6.40Bhagavad-Gītā chapter 18 in its Itihāsa homeRāmopākhyānaVana-Parva 258 · Vyāsa narrates the Rāma-kathā inside Krishna's epicNārāyaṇīyamŚānti-Parva 335 · Nārāyaṇa/Krishna/Viṣṇu/Vāsudeva unity witness/bhagavad-gitadeep Gītā corpus with translations, commentaries, and verse-level anchorsBG 1.1Dharma-kṣetra opening cross-anchored to MBh 6.23.1BG 18.66Carama-Śloka surrender seal inside the Bhīṣma-Parva arcVyāsa vibhūtiBG 10.37 · Krishna names Vyāsa among munisBG 10.37Vyāsa and Dhanañjaya as Krishna-vibhūti source routeŚB 1.2.11Brahman · Paramātmā · Bhagavān as one advaya-tattvaŚB 1.3.28kṛṣṇas tu bhagavān svayam · Vyāsa corpus source seal/binduDiamond of Darśanas · Itihāsa as one Bindu aperture/philosophyKrishna = Paramaatma = Parabrahman constitutional foundation

The Devanāgarī Yathārtha · 23 Shlokas

MBh 12.195.1
[मनु] अक्षरात खं ततॊ वायुर वायॊर जयॊतिस ततॊ जलम जलात परसूता जगती जगत्यां जायते जगत
MBh 12.195.2
इमे शरीरैर जलम एव गत्वा; जलाच च तेजः पवनॊ ऽनतरिक्षम खाद वै निवर्तन्ति नभाविनस ते; ये भाविनस ते परम आप्नुवन्ति
MBh 12.195.3
नॊष्णं न शीतं मृदु नापि तीक्ष्णं; नाम्लं कसायं मधुरं न तिक्तम न शब्दवन नापि च गन्धवत तन; न रूपवत तत्परमस्वभावम
MBh 12.195.4
सपर्शं तनुर वेद रसं तु जिह्वा; घराणं च गन्धाञ शरवणे च शब्दान रूपाणि चक्षुर न च तत्परं यद; गृह्णन्त्य अनध्यात्मविदॊ मनुष्याः
MBh 12.195.5
निवर्तयित्वा रसनं रसेभ्यॊ; घराणं च गन्धाच छरवणे च शब्दात सपर्शात तनुं रूपगुणात तु चक्षुस; ततः परं पश्यति सवं सवभावम
MBh 12.195.6
य ओद गृहीत्वा हि करॊति यच च; यस्मिंश च ताम आरभते परवृत्तिम यस्मिंश च यद येन च यश च कर्ता; तत कारणं तं समुपायम आहुः
MBh 12.195.7
यच चाभिभूः साधकं वयापकं च; यन मन्त्रवच छंस्यते चैव लॊके यः सर्वहेतुः परमार्थकारी; तत कारणं कार्यम अतॊ यद अन्यत
MBh 12.195.8
यथा च कश चित सुकृतैर मनुष्यः; शुभाशुभं पराप्नुते ऽथाविरॊधात एवं शरीरेषु शुभाशुभेषु; सवकर्मजैर जञानम इदं निबद्धम
MBh 12.195.9
यथा परदीपः पुरतः परदीप्तः; परकाशम अन्यस्य करॊति दीप्यन तथेह पञ्चेन्द्रिय दीपवृक्षा; जञानप्रदीप्ताः परवन्त एव
MBh 12.195.10
यथा हि राज्ञॊ बहवॊ हय अमात्याः; पृथक परमानं परवदन्ति युक्ताः तद्वच छरीरेषु भवन्ति पञ्च; जञानैक देशः परमः स तेभ्यः
MBh 12.195.11
यथार्चिषॊ ऽगनेः पवनस्य वेगा; मरीचयॊ ऽरकस्य नदीषु चापः गच्छन्ति चायान्ति च तन्यमानास; तद्वच छरीराणि शरीरिणां तु
MBh 12.195.12
यथा च कश चित परशुं गृहीत्वा; धूमं न पश्येज जवलनं च काष्ठे तद्वच छरीरॊदर पानि पादं; छित्त्वा न पश्यन्ति ततॊ यद अन्यत
MBh 12.195.13
तान्य एव काष्ठानि यथा विमथ्य; धूमं च पश्येज जवलनं च यॊगात तद्वत सुबुद्धिः समम इन्द्रियत्वाद; बुधः परं पश्यति सवं सवभावम
MBh 12.195.14
यथात्मनॊ ऽङगं पतितं पृथिव्यां; सवप्नान्तरे पश्यति चात्मनॊ ऽनयत शरॊत्रादि युक्तः सुमनाः सुबुद्धिर; लिङ्गात तथा गच्छति लिङ्गम अन्यत
MBh 12.195.15
उत्पत्तिवृद्धिक्षयसंनिपातैर; न युज्यते ऽसौ परमः शरीरी अनेन लिङ्गन तु लिङ्गम अन्यद; गच्छत्य अदृष्टः परतिसंधि यॊगात
MBh 12.195.16
न चक्षुषा पश्यति रूपम आत्मनॊ; न चापि संस्पर्शम उपैत किं चित न चापि तैः साधयते ऽथ कार्यं; ते तं न पश्यन्ति सपश्यते तान
MBh 12.195.17
यथा परदीपे जवलतॊ ऽनलस्य; संतापजं रूपम उपैति किं चित न चान्तरं रूपगुणं बिभर्ति; तथैव तद दृश्यते रूपम अस्य
MBh 12.195.18
यथा मनुष्यः परिमुच्य कायम; अदृश्यम अन्यद विशते शरीरम विजृज्य भूतेषु महत्सु देहं; तदाश्रयं चैव बिभर्ति रूपम
MBh 12.195.19
खं वायुम अग्निं सलिलं तथॊर्वीं; समन्ततॊ ऽभयाविशते शरीरी नानाश्रयाः कर्मसु वर्तमानाः; शरॊत्रादयः पञ्च गुणाञ शरयन्ते
MBh 12.195.20
शरॊत्रं खतॊ घराणम अथॊ पृथिव्यास; तेजॊमयं रूपम अथॊ विपाकः जलाश्रयः सवेद उक्तॊ रसश च; वाय्वात्मकः सपर्शकृतॊ गुणश च
MBh 12.195.21
महत्सु भूतेषु वसन्ति पञ्च; पञ्चेन्द्रियार्थाश च तथेन्द्रियेषु सर्वाणि चैतानि मनॊऽनुगानि; बुद्धिं मनॊ ऽनवेति मनः सवभावम
MBh 12.195.22
शुभाशुभं कर्मकृतं यद अस्य; तद एव परत्याददते सवदेहे मनॊ ऽनुवर्तन्ति परावराणि; जलौकसः सरॊत इवानुकूलम
MBh 12.195.23
चलं यथादृष्टिपथं परैति; सूक्ष्मं महद रूपम इवाभिपाति सवरूपम आलॊचयते च रूपं; परं तथा बुधि पथं परैति

🪷 The Honest Framing

This is the canonical Devanāgarī Sanskrit yathārtha. English + Hindi translations + classical commentaries arrive in future yajñas. To see the substrate's target-depth (5 English translations + Rāmsukhdās ji Hindi + 5 English commentaries + Sādhaka-Sañjīvanī Hindi vyākhyā per verse), visit any /bhagavad-gita/X/Y page. The Mahābhārata journey starts with the śloka.

Navigation

🪷 जय व्यास भगवान् 🪷