🪷 Mahābhārata · Anuśāsana-Parva · Chapter 92

The Book of the Final Teaching · Parva 13 · 22 unique Sanskrit addresses · pinned Critical Edition-derived witness

The Devanāgarī Yathārtha · 22 Shlokas

MBh 13.92.1
भीष्म उवाच तथा विधौ प्रवृत्ते तु सर्व एव महर्षयः पितृयज्ञानकुर्वन्त विधिदृष्टेन कर्मणा
MBh 13.92.2
ऋषयो धर्मनित्यास्तु कृत्वा निवपनान्युत तर्पणं चाप्यकुर्वन्त तीर्थाम्भोभिर्यतव्रताः
MBh 13.92.3
निवापैर्दीयमानैश्च चातुर्वर्ण्येन भारत तर्पिताः पितरो देवास्ते नान्नं जरयन्ति वै
MBh 13.92.4
अजीर्णेनाभिहन्यन्ते ते देवाः पितृभिः सह सोममेवाभ्यपद्यन्त निवापान्नाभिपीडिताः
MBh 13.92.5
तेऽब्रुवन्सोममासाद्य पितरोऽजीर्णपीडिताः निवापान्नेन पीड्यामः श्रेयो नोऽत्र विधीयताम्
MBh 13.92.6
तान्सोमः प्रत्युवाचाथ श्रेयश्चेदीप्सितं सुराः स्वयंभूसदनं यात स वः श्रेयो विधास्यति
MBh 13.92.7
ते सोमवचनाद्देवाः पितृभिः सह भारत मेरुशृङ्गे समासीनं पितामहमुपागमन्
MBh 13.92.8
पितर ऊचुः निवापान्नेन भगवन्भृशं पीड्यामहे वयम् प्रसादं कुरु नो देव श्रेयो नः संविधीयताम्
MBh 13.92.9
इति तेषां वचः श्रुत्वा स्वयंभूरिदमब्रवीत् एष मे पार्श्वतो वह्निर्युष्मच्छ्रेयो विधास्यति
MBh 13.92.10
अग्निरुवाच सहितास्तात भोक्ष्यामो निवापे समुपस्थिते जरयिष्यथ चाप्यन्नं मया सार्धं न संशयः
MBh 13.92.11
एतच्छ्रुत्वा तु पितरस्ततस्ते विज्वराभवन् एतस्मात्कारणाच्चाग्नेः प्राक्तनं दीयते नृप
MBh 13.92.12
निवप्ते चाग्निपूर्वे वै निवापे पुरुषर्षभ न ब्रह्मराक्षसास्तं वै निवापं धर्षयन्त्युत रक्षांसि चापवर्तन्ते स्थिते देवे विभावसौ
MBh 13.92.13
पूर्वं पिण्डं पितुर्दद्यात्ततो दद्यात्पितामहे प्रपितामहाय च तत एष श्राद्धविधिः स्मृतः
MBh 13.92.14
ब्रूयाच्छ्राद्धे च सावित्रीं पिण्डे पिण्डे समाहितः सोमायेति च वक्तव्यं तथा पितृमतेति च
MBh 13.92.15
रजस्वला च या नारी व्यङ्गिता कर्णयोश्च या निवापे नोपतिष्ठेत संग्राह्या नान्यवंशजाः
MBh 13.92.16
जलं प्रतरमाणश्च कीर्तयेत पितामहान् नदीमासाद्य कुर्वीत पितॄणां पिण्डतर्पणम्
MBh 13.92.17
पूर्वं स्ववंशजानां तु कृत्वाद्भिस्तर्पणं पुनः सुहृत्संबन्धिवर्गाणां ततो दद्याज्जलाञ्जलिम्
MBh 13.92.18
कल्माषगोयुगेनाथ युक्तेन तरतो जलम् पितरोऽभिलषन्ते वै नावं चाप्यधिरोहतः सदा नावि जलं तज्ज्ञाः प्रयच्छन्ति समाहिताः
MBh 13.92.19
मासार्धे कृष्णपक्षस्य कुर्यान्निवपनानि वै पुष्टिरायुस्तथा वीर्यं श्रीश्चैव पितृवर्तिनः
MBh 13.92.20
पितामहः पुलस्त्यश्च वसिष्ठः पुलहस्तथा अङ्गिराश्च क्रतुश्चैव कश्यपश्च महानृषिः एते कुरुकुलश्रेष्ठ महायोगेश्वराः स्मृताः
MBh 13.92.21
एते च पितरो राजन्नेष श्राद्धविधिः परः प्रेतास्तु पिण्डसंबन्धान्मुच्यन्ते तेन कर्मणा
MBh 13.92.22
इत्येषा पुरुषश्रेष्ठ श्राद्धोत्पत्तिर्यथागमम् ख्यापिता पूर्वनिर्दिष्टा दानं वक्ष्याम्यतः परम्

🪷 The Honest Framing

This chapter belongs to the source-pinned BORI Critical Edition-derived digital witness. Its unique addresses are publicly readable and indexable; this remains a digital-witness claim, not a claim that every Mahābhārata recension agrees word-for-word or that the traditional 100,000-verse extent is represented here.

Navigation

Sources and Connected Readings

Continue from these 22 source-pinned Devanāgarī addresses to Anuśāsana-Parva, the Mahābhārata reading map, and any exact Bhagavad-Gītā correspondence.

MBh 13.92local chapter route · Anuśāsana-ParvaAnuśāsana-Parvaparent Parva chapter index/mahabharata18-parva Sanskrit reading index with edition and address notesBhīṣma-ParvaMahābhārata Parva 6 · the Gītā lives in chapters 23-40MBh 6.23Bhagavad-Gītā chapter 1 in its Itihāsa homeMBh 6.40Bhagavad-Gītā chapter 18 in its Itihāsa homeRāmopākhyānaVana-Parva 258 · Vyāsa narrates the Rāma-kathā inside Krishna's epicNārāyaṇīyamŚānti-Parva 335 · Nārāyaṇa/Krishna/Viṣṇu/Vāsudeva unity witness/bhagavad-gitadeep Gītā corpus with translations, commentaries, and verse-level anchorsBG 1.1Dharma-kṣetra opening cross-anchored to MBh 6.23.1BG 18.66Carama-Śloka surrender seal inside the Bhīṣma-Parva arcVyāsa vibhūtiBG 10.37 · Krishna names Vyāsa among munisBG 10.37Vyāsa and Dhanañjaya as Krishna-vibhūti source routeŚB 1.2.11Brahman · Paramātmā · Bhagavān as one advaya-tattvaŚB 1.3.28kṛṣṇas tu bhagavān svayam · Vyāsa corpus source seal/binduDiamond of Darśanas · Itihāsa as one Bindu aperture/philosophyKrishna = Paramaatma = Parabrahman constitutional foundation

🪷 जय व्यास भगवान् 🪷