🪷 Mahābhārata · Anuśāsana-Parva · Chapter 74
The Book of the Final Teaching · Parva 13 · 40 shlokas in canonical Devanāgarī Sanskrit
Mahābhārata Detail Source-Anchor Spine
This chapter page keeps the local Devanāgarī chapter tied to its Parva, the Mahābhārata master route, any exact Gītā cross-anchor, and the wider Vyāsa source spine.
MBh 13.74local chapter route · Anuśāsana-ParvaAnuśāsana-Parvaparent Parva chapter index/mahabharatamaster index for all 18 Parvas and 73,821 ślokasBhīṣma-ParvaMahābhārata Parva 6 · the Gītā lives in chapters 23-40MBh 6.23Bhagavad-Gītā chapter 1 in its Itihāsa homeMBh 6.40Bhagavad-Gītā chapter 18 in its Itihāsa homeRāmopākhyānaVana-Parva 258 · Vyāsa narrates the Rāma-kathā inside Krishna's epicNārāyaṇīyamŚānti-Parva 335 · Nārāyaṇa/Krishna/Viṣṇu/Vāsudeva unity witness/bhagavad-gitadeep Gītā corpus with translations, commentaries, and verse-level anchorsBG 1.1Dharma-kṣetra opening cross-anchored to MBh 6.23.1BG 18.66Carama-Śloka surrender seal inside the Bhīṣma-Parva arcVyāsa vibhūtiBG 10.37 · Krishna names Vyāsa among munisBG 10.37Vyāsa and Dhanañjaya as Krishna-vibhūti source routeŚB 1.2.11Brahman · Paramātmā · Bhagavān as one advaya-tattvaŚB 1.3.28kṛṣṇas tu bhagavān svayam · Vyāsa corpus source seal/binduDiamond of Darśanas · Itihāsa as one Bindu aperture/philosophyKrishna = Paramaatma = Parabrahman constitutional foundation
The Devanāgarī Yathārtha · 40 Shlokas
MBh 13.74.1
[य]
विस्रम्भितॊ ऽहं भवता धर्मान परवदता विभॊ
परवक्ष्यामि तु संदेहं तन मे बरूहि पितामह
MBh 13.74.1
[य]
विधिं गवां परम अहं शरॊतुम इच्छामि तत्त्वतः
MBh 13.74.2
वरतानां किं फलं परॊक्तं कीदृशं वा महाद्युते
नियमानां फलं किं च सवधीतस्य च किं फलम
MBh 13.74.3
दमस्येह फलं किं च वेदानां धारणे च किम
अध्यापने फलं किं च सर्वम इच्छामि वेदितुम
MBh 13.74.4
अप्रतिग्राहके किं च फलं लॊके पितामह
तस्य किं च फलं दृष्टं शरुतं यः संप्रयच्छति
MBh 13.74.5
सवकर्मनिरतानां च शूराणां चापि किं फलम
सत्ये च किं फलं परॊक्तं बरह्मचर्ये च किं फलम
MBh 13.74.6
पितृशुश्रूषणे किं च मातृशुश्रूषणे तथा
आचार्य गुरुशुश्रूषास्व अनुक्रॊशानुकम्पने
MBh 13.74.7
एतत सर्वम अशेषेण पितामह यथातथम
वेत्तुम इच्छामि धर्मज्ञ परं कौतूहलं हि मे
MBh 13.74.8
[भ]
यॊ वरतं वै यथॊद्दिष्टं तथा संप्रतिपद्यते
अखण्डं सम्यग आरब्धं तस्य लॊकाः सनातनाः
MBh 13.74.9
नियमानां फलं राजन परत्यक्षम इह दृश्यते
नियमानां करतूनां च तवयावाप्तम इदं फलम
MBh 13.74.10
सवधीतस्यापि च फलं दृश्यते ऽमुत्र चेह च
इह लॊके ऽरथवान नित्यं बरह्मलॊके च मॊदते
MBh 13.74.11
दमस्य तु फलं राजञ शृणु तवं विस्तरेण मे
दान्ताः सर्वत्र सुखिनॊ दान्ताः सर्वत्र निर्वृताः
MBh 13.74.12
यत्रेच्छा गामिनॊ दान्ताः सर्वशत्रुनिषूदनाः
परार्थयन्ति च यद दान्ता लभन्ते तन न संशयः
MBh 13.74.13
युज्यन्ते सर्वकामैर हि दान्ताः सर्वत्र पाण्डव
सवर्गे तथा परमॊदन्ते तपसा विक्रमेण च
MBh 13.74.14
दानैर यज्ञैश च विविधैर यथा दान्ताः कषमान्विताः
दाता कुप्यति नॊ दान्तस तस्माद दानात परॊ दमः
MBh 13.74.15
यस तु दद्याद अकुप्यन हि तस्य लॊकाः सनातनाः
करॊधॊ हन्ति हि यद दानं तस्माद दानात परॊ दमः
MBh 13.74.16
अदृश्यानि महाराज सथानान्य अयुतशॊ दिवि
ऋषीणां सर्वलॊकेषु यानीतॊ यान्ति देवताः
MBh 13.74.17
दमेन यानि नृपते गच्छन्ति परमर्षयः
कामयाना महत सथानं तस्माद दानात परॊ दमः
MBh 13.74.18
अध्यापकं परिक्लेशाद अक्षयं फलम अश्नुते
विधिवत पावकं हुत्वा बरह्मलॊके नराधिप
MBh 13.74.19
अधीत्यापि हि यॊ वेदान नयायविद्भ्यः परयच्छति
गुरु कर्म परशंसी च सॊ ऽपि सवर्गे महीयते
MBh 13.74.20
कषत्रियॊ ऽधययने युक्तॊ यजने दानकर्मणि
युद्धे यश च परित्राता सॊ ऽपि सवर्गे महीयते
MBh 13.74.21
वैश्यः सवकर्मनिरतः परदानाल लभते महत
शूद्रः सवकर्मनिरतः सवर्गं शुश्रूषयर्च्छति
MBh 13.74.22
शूरा बहुविधाः परॊक्तास तेषाम अर्थाश च मे शृणु
शूरान्वयानां निर्दिष्टं फलं शूरस्य चैव ह
MBh 13.74.23
यज्ञशूरा दमे शूराः सत्यशूरास तथापरे
युद्धशूरास तथैवॊक्ता दानशूराश च मानवाः
MBh 13.74.24
बुद्धिशूरास तथैवान्ये कषमा शूरास तथापरे
आर्जवे च तथा शूराः शमे वर्तन्ति मानवाः
MBh 13.74.25
तैस तैस तु नियमैः शूरा बहवः सन्ति चापरे
वेदाध्ययनशूराश च शूराश चाध्यापने रताः
MBh 13.74.26
गुरुशुश्रूषया शूराः पितृशुश्रूषयापरे
मातृशुश्रूषया शूरा भैक्ष्य शूरास तथापरे
MBh 13.74.27
सांख्यशूराश च बहवॊ यॊगशूरास तथापरे
अरण्ये गृहवासे च शूराश चातिथि पूजने
सर्वे यान्ति पराँल लॊकान सवकर्मफलनिर्जितान
MBh 13.74.28
धारणं सर्ववेदानां सर्वतीर्थावगाहनम
सत्यं च बरुवतॊ नित्यं समं वा सयान न वा समम
MBh 13.74.29
अश्वमेध सहस्रं च सत्यं च तुलया धृतम
अश्वमेध सहस्राद धि सत्यम एव विशिष्यते
MBh 13.74.30
सत्येन सूर्यस तपति सत्येनाग्निः परदीप्यते
सत्येन मारुतॊ वाति सर्वं सत्ये परतिष्ठितम
MBh 13.74.31
सत्येन देवान परीणाति पितॄन वै बराह्मणांस तथा
सत्यम आहुः परं धर्मं तस्मात सत्यं न लङ्घयेत
MBh 13.74.32
मुनयः सत्यनिरता मुनयः सत्यविक्रमाः
मुनयः सत्यशपथास तस्मात सत्यं विशिष्यते
सत्यवन्तः सवर्गलॊके मॊदन्ते भरतर्षभ
MBh 13.74.33
दमः सत्यफलावाप्तिर उक्ता सर्वात्मना मया
असंशयं विनीतात्मा सर्वः सवर्गे महीयते
MBh 13.74.34
बरह्मचर्यस्य तु गुणाञ शृणु मे वसुधाधिप
आ जन्म मरणाद यस तु बरह्म चारी भवेद इह
न तस्य किं चिद अप्राप्यम इति विद्धि जनाधिप
MBh 13.74.35
बह्व्यः कॊट्यस तव ऋषीणां तु बरह्मलॊके वसन्त्य उत
सत्ये रतानां सततं दान्तानाम ऊर्ध्वरेतसाम
MBh 13.74.36
बरह्मचर्यं दहेद राजन सर्वपापान्य उपासितम
बराह्मणेन विशेषेण बराह्मणॊ हय अगिर उच्यते
MBh 13.74.37
परत्यक्षं च तवाप्य एतद बराह्मणेषु तपस्विषु
बिभेति हि यथा शक्रॊ बरह्म चारि परधर्षितः
तद बरह्मचर्यस्य फलम ऋषीणाम इह दृश्यते
MBh 13.74.38
मातापित्रॊः पूजने यॊ धर्मस तम अपि मे शृणु
शुश्रूषते यः पितरं न चासूयेत कथं चन
मातरं वानहं वादी गुरुम आचार्यम एव च
MBh 13.74.39
तस्य राजन फलं विद्धि सवर्लॊके सथानम उत्तमम
न च पश्येत नरकं गुरुशुश्रूषुर आत्मवान
🪷 The Honest Framing
This is the canonical Devanāgarī Sanskrit yathārtha. English + Hindi translations + classical commentaries arrive in future yajñas. To see the substrate's target-depth (5 English translations + Rāmsukhdās ji Hindi + 5 English commentaries + Sādhaka-Sañjīvanī Hindi vyākhyā per verse), visit any /bhagavad-gita/X/Y page. The Mahābhārata journey starts with the śloka.
Navigation
- ← Anuśāsana-Parva chapter-index (154 chapters)
- ← Mahābhārata master-index (all 18 Parvas)
- ← Previous chapter · Anuśāsana-Parva Ch 73
- Next chapter · Anuśāsana-Parva Ch 75 →
🪷 जय व्यास भगवान् 🪷