🪷 Mahābhārata · Anuśāsana-Parva · Chapter 28
The Book of the Final Teaching · Parva 13 · 28 shlokas in canonical Devanāgarī Sanskrit
Mahābhārata Detail Source-Anchor Spine
This chapter page keeps the local Devanāgarī chapter tied to its Parva, the Mahābhārata master route, any exact Gītā cross-anchor, and the wider Vyāsa source spine.
MBh 13.28local chapter route · Anuśāsana-ParvaAnuśāsana-Parvaparent Parva chapter index/mahabharatamaster index for all 18 Parvas and 73,821 ślokasBhīṣma-ParvaMahābhārata Parva 6 · the Gītā lives in chapters 23-40MBh 6.23Bhagavad-Gītā chapter 1 in its Itihāsa homeMBh 6.40Bhagavad-Gītā chapter 18 in its Itihāsa homeRāmopākhyānaVana-Parva 258 · Vyāsa narrates the Rāma-kathā inside Krishna's epicNārāyaṇīyamŚānti-Parva 335 · Nārāyaṇa/Krishna/Viṣṇu/Vāsudeva unity witness/bhagavad-gitadeep Gītā corpus with translations, commentaries, and verse-level anchorsBG 1.1Dharma-kṣetra opening cross-anchored to MBh 6.23.1BG 18.66Carama-Śloka surrender seal inside the Bhīṣma-Parva arcVyāsa vibhūtiBG 10.37 · Krishna names Vyāsa among munisBG 10.37Vyāsa and Dhanañjaya as Krishna-vibhūti source routeŚB 1.2.11Brahman · Paramātmā · Bhagavān as one advaya-tattvaŚB 1.3.28kṛṣṇas tu bhagavān svayam · Vyāsa corpus source seal/binduDiamond of Darśanas · Itihāsa as one Bindu aperture/philosophyKrishna = Paramaatma = Parabrahman constitutional foundation
The Devanāgarī Yathārtha · 28 Shlokas
MBh 13.28.1
[य]
परज्ञा शरुताभ्यां वृत्तेन शीलेन च यथा भवान
गुणैः समुदितः सर्वैर वयसा च समन्वितः
तस्माद भवन्तं पृच्छामि धर्मं धर्मभृतां वर
MBh 13.28.2
कषत्रियॊ यदि वा वैश्यः शूद्रॊ वा राजसत्तम
बराह्मण्यं पराप्नुयात केन तन मे वयाख्यातुम अर्हसि
MBh 13.28.3
तपसा वा सुमहता कर्मणा वा शरुतेन वा
बराह्मण्यम अथ चेद इच्छेत तन मे बरूहि पितामह
MBh 13.28.4
[भ]
बराह्मण्यं तात दुष्प्रापं वर्णैः कषत्रादिभिस तरिभिः
परं हि सर्वभूतानां सथानम एतद युधिष्ठिर
MBh 13.28.5
बह्वीस तु संसरन यॊनीर जायमानः पुनः पुनः
पर्याये तात कस्मिंश चिद बराह्मणॊ नाम जायते
MBh 13.28.6
अत्राप्य उदाहरन्तीमम इतिहासं पुरातनम
मतङ्गस्य च संवाद्म गर्दभ्याश च युधिष्ठिर
MBh 13.28.7
दविजातेः कस्य चित तात तुल्यवर्णः सुतः परभुः
मतङ्गॊ नाम नाम्नाभूत सर्वैः समुदितॊ गुणैः
MBh 13.28.8
स यज्ञकारः कौन्तेय पित्रा सृष्टः परंतप
परायाद गर्दभ युक्तेन रथेनेहाशु गामिना
MBh 13.28.9
स बालं गर्दभं राजन वहन्तं मातुर अन्तिके
निरविध्यत परतॊदेन नासिकायां पुनः पुनः
MBh 13.28.10
तं तु तीव्रव्रणं देष्ट्वा गर्दभी पुत्रगृद्धिनी
उवाच मा शुचः पुत्र चण्डालस तवाधितिष्ठति
MBh 13.28.11
बराह्मणे दारुणं नास्ति मैत्रॊ बराह्मण उच्यते
आचार्यः सर्वभूतानां शाता किं परहरिष्यति
MBh 13.28.12
अयं तु पापप्रकृतिर बाले न कुरुते दयाम
सवयॊनिं मानयत्य एष भावॊ भावं निगच्छति
MBh 13.28.13
एतच छरुत्वा मतङ्गस तु दारुणं रासभी वचः
अवतीर्य रथात तूर्णं रासभीं परत्यभाषत
MBh 13.28.14
बरूहि रासभि कल्याणि माता मे येन दूषिता
कथं मां वेत्सि चण्डालं कषिप्रं रासभि शंस मे
MBh 13.28.15
केन जातॊ ऽसमि चण्डालॊ बराह्मण्यं येन मे ऽनशत
तत्त्वेनैतन महाप्राज्ञे बरूहि सर्वम अशेषतः
MBh 13.28.16
[गर्दभी]
बराह्मण्यां वृषलेन तवं मत्तायां नापितेन ह
जातस तवम असि चण्डालॊ बराह्मण्यं तेन ते ऽनशत
MBh 13.28.17
एवम उक्तॊ मतङ्गस तु परत्युपायाद गृहं परति
तम आगतम अभिप्रेक्ष्य पिता वाक्यम अथाब्रवीत
MBh 13.28.18
मया तवं यज्ञसंसिद्धौ नियुक्तॊ गुरु कर्मणि
कस्मात परतिनिवृत्तॊ ऽसि कच चिन न कुशलं तव
MBh 13.28.19
[म]
अयॊनिर अग्र्ययॊनिर वा यः सयात स कुशली भवेत
कुशलं तु कुतस तस्य यस्येयं जननी पितः
MBh 13.28.20
बराह्मण्यां वृषलाज जातं पितर वेदयतीह माम
अमानुषी गर्दभीयं तस्मात तप्स्ये तपॊ महत
MBh 13.28.21
एवम उक्त्वा स पितरं परतस्थे कृतनिश्चयः
ततॊ गत्वा महारण्यम अतप्यत महत तपः
MBh 13.28.22
ततः संतापयाम आस विबुधांस तपसान्वितः
मतङ्गः सुसुखं परेप्सुः सथानं सुचरिताद अपि
MBh 13.28.23
तं तथा तपसा युक्तम उवाच हरिवाहनः
मतङ्ग तप्यसे किं तवं भॊगान उत्सृज्य मानुषान
MBh 13.28.24
वरं ददानि ते हन्त वृणीष्व तवं यद इच्छति
यच चाप्य अवाप्यम अन्यत ते सर्वं परब्रूहि माचिरम
MBh 13.28.25
[म]
बराह्मण्यं कामयानॊ ऽहम इदम आरब्धवांस तपः
गच्छेयं तद अवाप्येह वर एष वृतॊ मया
MBh 13.28.26
एतच छरुत्वा तु वचनं तम उवाच पुरंदरः
बराह्मण्यं परार्थयानस तवम अप्राप्यम अकृतात्मभिः
MBh 13.28.27
शरेष्ठं यत सर्वभूतेषु तपॊ यन नातिवर्तते
तदग्र्यं परार्थयानस तवम अचिराद विनशिष्यसि
MBh 13.28.28
देवतासुरमर्त्येषु यत पवित्रं परं समृतम
चण्डाल यॊनौ जातेन न त पराप्यं कथं चन
🪷 The Honest Framing
This is the canonical Devanāgarī Sanskrit yathārtha. English + Hindi translations + classical commentaries arrive in future yajñas. To see the substrate's target-depth (5 English translations + Rāmsukhdās ji Hindi + 5 English commentaries + Sādhaka-Sañjīvanī Hindi vyākhyā per verse), visit any /bhagavad-gita/X/Y page. The Mahābhārata journey starts with the śloka.
Navigation
- ← Anuśāsana-Parva chapter-index (154 chapters)
- ← Mahābhārata master-index (all 18 Parvas)
- ← Previous chapter · Anuśāsana-Parva Ch 27
- Next chapter · Anuśāsana-Parva Ch 29 →
🪷 जय व्यास भगवान् 🪷