Sūrya Siddhānta · Chapter 2 of 14
Chapter 2: True places of the planets
69 verses. Each section gives the verses, what they state, and, where they compute, the functions that compute them (in SuryaSiddhantaBurgess.js, each checked by a test citing the verse).
2.1-11 · descriptive (nothing to compute)
the beings at the apsis, conjunction and node that draw the planets (the directions they give are used in II.39-57)
1. adṛśyarūpāh kālasya mūrtayo bhagaṇāśritāh/
śīghramandoccapātākhyā grahāṇāṃ gatihetavah//
2. tadvātaraśmibhir *baddhās tais savyetarapāṇibhih/ (c naddhās)
prāk paścād apakṛṣyante yathāsannaṃ svadiṅmukham//
3. pravahākhyo marut tāṃs tu svoccābhimukham īrayet/
pūrvāparākṛṣṭās te *gatiṃ yānti pṛthagvidhāh//(c gatīr, pṛthagvidhām)
4. grahāt prāgbhagaṇārdhasthah prāṅmukhaṃ karṣati graham/
uccasaṃjño +aparārdhasthas tadvat paścānmukhaṃ graham//
5. svoccāpakṛṣṭā *bhagaṇaih prāṅmukhaṃ yānti yad grahāh/ (c bhagaṇāt)
tat teṣu dhanam ity uktam ṛṇaṃ paścānmukheṣu *ca// (tu)
6. *dakṣiṇottarato +apy evaṃ pāto *rāhuh svaraṃhasā/(c dakṣiṇottarayor, rāhuś ca raṃhasā)
vikṣipaty eṣa vikṣepaṃ candrādīnām apakramāt//
7. uttarābhimukhaṃ pāto vikṣipaty aparārdhagah/
grahaṃ prāgbhagaṇārdhastho yāmyāyām apakarṣati//
8. budhabhārgavayoh śīghrāt tadvat pāto *yadā sthitah/ (c yathāsthitah)
tacchīghrākarṣaṇāt tau tu vikṣipyete yathoktavat//
9. mahatvān maṇḍalasyārkah svalpam evāpakṛṣyate/
maṇḍalālpatayā candras tato bahv apakṛṣyate/
10. bhaumādayo +alpamūrtitvāc chīghramandoccasañjñakaih/ (c saṃjñitaih)
daivatair apakṛṣyante sudūram ativegitāh//
11. ato dhanarṇaṃ sumahat teṣāṃ gativaśād bhavet/
ākṛṣyamāṇās tair evaṃ vyomni yānty anilāhatāh//
2.12-13 · descriptive (nothing to compute)
eight kinds of motion, named without criteria and not used again except vakra (computed in II.51-55)
12. *vakrātivakrā vikalā mandā mandatarā samā/ (c vakrānuvakrā)
tathā śīghratarā śīghrā grahāṇām aṣṭadhā gatih//
13. tatrātiśīghrā śīghrākhyā mandā mandatarā samā/
ṛjvīti pañcadhā jñeyā *yā vakrā sātivakragā//(c +anyā vakrādikā matā)
2.14 · descriptive (nothing to compute)
the corrections bring the planets to their observed places
14. tattadgativaśān nityaṃ yathā dṛktulyatāṃ grahāh/
prayānti tat pravakṣyāmi sphuṭīkaraṇam ādarāt//
2.15-16 · computed
the rule said to generate the sines (gives the first six; the text computes with II.17-22)
15. rāśiliptāṣṭamo bhāgah prathamaṃ jyārdham ucyate/
tat tadvibhaktalabdhonamiśritaṃ tad dvitīyakam//
16. ādyenaivaṃ kramāt piṇḍān bhaktvā *labdhonasaṃyutāh/(c labdhonitair yutaih)
*khaṇḍakāh syuś caturviṃśajyārdhapiṇḍāh kramād amī//(c khaṇḍakais)
Computed by: sineTableByRule
2.17-22 · computed
the 24 tabular sines; versed sines as their complements
17. tattvāśvino +aṅkābdhikṛtā rūpabhūmidharartavah/(224, 449, 691)
khāṅkāṣṭau pañcaśūnyeśā bāṇarūpaguṇendavah//(890, 1105, 1315)
18. śūnyalocanapañcaikāś chidrarūpamunīndavah/(1520, 1719)
viyaccandrātidhṛtayo guṇarandhrāmbarāśvinah//(1910, 2093)
19. muniṣaḍyamanetrāṇi candrāgnikṛtadasrakāh/(2267, 2431)
pañcāṣṭaviṣayākṣīṇi kuñjarāśvinagāśvinah//(2585, 2728)
20. randhrapañcāṣṭakayamā vasvadryaṅkayamās tathā/(2859, 2978)
kṛtāṣṭaśūnyajvalanā nagādriśaśivahnayah//(3084, 3179)
21. ṣaṭpañcalocanaguṇāś candranetrāgnivahnayah/(3256, 3321)
yamādrivahnijvalanā randhraśūnyārnavāgnayah//(3372), 3401)
22. rūpāgnisāgaraguṇā vasvagnikṛtavahnayah/(3431, 3438)
projjhyotkrameṇa vyāsārdhād utkramajyārdhapiṇḍikāh//
Computed by: jyaCONSTANTS.SINES
2.23-27 · computed
the 24 tabular versed sines
23. munayo randhrayamalā rasaṣaṭkā munīśvarāh/(7, 29, 66, 117)
dvyaṣṭaikā rūpaṣaḍdasrāh sāgarārthahutāśanāh/(182, 261, 354)
24. khartuvedā navādryarthā diṅnāgās tryarthakuñjarāh/(460, 710, 853)
nagāmbaraviyaccandrā rūpabhūdharaśaṅkarāh//(1007, 1171)
25. śarārṇavahutāśaikā bhujaṅgākṣiśarendavah/(1345, 1528)
navarūpamahīdhraikā gajaikāṅkaniśākarāh//1719, 1918)
26. guṇāśvirūpanetrāṇi pāvakāgniguṇāśvinah/(2123, 2333)
vasvarṇavārthayamalās turaṅgartunagāśvinah//(2548, 2767)
27. navāṣṭanavanetrāṇi pāvakaikayamāgnayah/(2989, 3293)
gajāgnisāgaraguṇā utkramajyārdhapiṇḍakāh//(3438)
Computed by: utkramaJyaCONSTANTS.VERSED_SINES
2.28 · computed
declination from the sine of greatest declination
28. paramāpakramajyā tu saptarandhraguṇendavah/(1397)
tadguṇā jyā trijīvāptā taccāpaṃ krāntir ucyate//(c iṣyate)
Computed by: latitudesCONSTANTS.SINE_OF_OBLIQUITY
2.29-33 · computed
anomaly and commutation; base- and perpendicular-sines; sines of any arc and arcs of any sine
29. grahaṃ saṃśodhya mandoccāt tathā śīghrād viśodhya ca/
śeṣaṃ kendrapadaṃ tasmād bhujajyā koṭir eva ca//(c kendraṃ padaṃ)
30. gatād bhujajyā viṣame gamyāt koṭih pade bhavet/
*yugme tu gamyād bāhujyā koṭijyā tu gatād bhavet//(c same)
31. liptās tattvayamair bhaktā *labdhaṃ jyāpiṇḍikaṃ gatām/(c labdhā jyāpiṇḍikā gatāh)
gatagamyāntarābhyastaṃ vibhajet tattvalocanaih//(225)
32. tadavāptaphalaṃ yojyaṃ jyāpiṇḍe *gatasaṃjñake/(c gatasaṃjñite)
syāt kramajyāvidhir ayaṃ utkramajyāsv api smṛtah//
33. jyāṃ *projjhya śeṣaṃ tattvāśvihataṃ tadvivaroddhṛtam/(c projjhyānyattattvayamair hatvā)(225)
saṃkhyātattvāśvisaṃvarge *saṃyojya dhanur ucyate//(c saṃyojyaṃ) (225)
Computed by: jyaarcJyamandaEquationsighraEquation
2.34-38 · computed
epicycles at the even and odd quadrants; the corrected epicycle
34. raver mandaparidhyaṃśā manavah śītago radāh/ (14, 32)
yugmānte viṣamānte tu nakhaliptonitās tayoh//
35. yugmānte +arthādrayah *khāgnisurāh sūryā navārṇavāh/(c khāgnih surās)(75, 30, 33, 12, 49)
oje dvyagā vasuyamā radā rudrā gajābdayah//
36. kujādīnāṃ *atah śīghrā yugmānte +arthāgnidasrakāh/(c tataś śaighryā)(235)
guṇāgnicandrāh *khanagā dvirasākṣīṇi go+agnayah//(c khāgāś ca)(133, 70, 262, 39)
37. ojānte *dvitriyamalā dviviśve yamaparvatāh/(c dvitrikayamāh)(132, 72)
khartudasrā viyadvedāh śīghrakarmaṇi kīrtitāh//(260,40)
38. ojayugmāntaraguṇā bhujajyā trijyayoddhṛtā/
*yugme vṛtte dhanarṇaṃ syād ojād ūnādhike sphuṭam// (c yugmavṛtte)
Computed by: CONSTANTS.MANDA_EPICYCLECONSTANTS.SIGHRA_EPICYCLEmandaEquation
2.39-42 · computed
the equations of the apsis and of the conjunction; the variable hypotenuse
39. tadguṇe bhujakoṭijye bhagaṇāṃśavibhājite/
tadbhujajyāphaladhanur māndaṃ liptādikaṃ phalam//
40. *śaighryaṃ koṭiphalaṃ kendre makarādau dhanaṃ smṛtam/(c śaighre)
saṃśodhyaṃ tu *trijīvāyāṃ karkyādau koṭijaṃ phalam//(c trijīvātah)
41. tadbāhuphalavargaikyān mūlaṃ karṇaś calābhidhah/
trijyābhyastaṃ bhujaphalaṃ calakarṇavibhājitam//
42. labdhasya cāpaṃ liptādiphalaṃ *śaighryam idaṃ smṛtam/ (c śaighram)
etad ādye kujādīnāṃ caturthe caiva karmaṇi//
Computed by: mandaEquationsighraEquation
2.43-45 · computed
the four successive corrections; the Sun and Moon by the apsis alone
43. māndaṃ karmaikam arkendor bhaumādīnām athocyate/
*śaighryaṃ māndaṃ punar māndaṃ śaighryaṃ catvāry anukramāt//(c śaighraṃ)
44. madhye śīghraphalasyārdhaṃ māndam ardhaphalaṃ tathā/
madhyagrahe *mandaphalaṃ sakalaṃ śaighryam eva ca//(c punar māndaṃ)
45. ajādikendre sarveṣāṃ *śaighrye mānde ca karmaṇi/(c mānde śaighre)
dhanaṃ grahāṇāṃ liptādi tulādāv rṇam eva ca//
Computed by: truePlaces
2.46 · computed
correction to places for apparent solar time
46. arkabāhuphalābhyastā grahabhuktir vibhājitā/
bhacakrakalikābhis tu liptāh karyā grahe +arkavat//
Computed by: apparentTimeCorrection
2.47-51 · computed
true daily motion
47. svamandabhuktisaṃśuddhā madhyabhuktir niśāpateh/
dorjyāntarādikaṃ kṛtvā bhuktāv ṛṇadhanaṃ bhavet//
48. grahabhukteh phalaṃ kāryaṃ grahavan mandakarmaṇi/
dorjyāntaraguṇā bhuktis tattvanetroddhṛtā punah// (225)
49. svamandaparidhikṣuṇṇā bhagaṇāṃśoddhṛtā kalāh/]
karkyādau tu dhanaṃ tatra makarādāv ṛṇaṃ smṛtam//
50. mandasphuṭīkṛtāṃ bhuktiṃ projjhya śīghroccabhuktitah/
taccheśaṃ vivareṇātha hanyāt trijyāntyakarṇayoh//
51. calakarṇahṛtaṃ bhuktau karṇe trijyādhike dhanam/
ṛṇam ūne +adhike projjhya śeṣaṃ vakragatir bhavet//
Computed by: dailyMotions
2.52 · descriptive (nothing to compute)
why a planet far from its conjunction retrogrades
52. dūrasthitah svaśīghroccād grahah śithilaraśmibhih/
savyetarākṛṣtatanur bhavet vakragatis tadā//
2.53-55 · computed
commutations at which retrogradation begins and ends
53. kṛtartucandrair vedendraih śūnyatryekair guṇāṣṭabhih/(164, 144, 130, 83)
śararudraiś caturtheṣu kendrāṃśair bhūsutādayah//(115)
54. bhavanti vakriṇas tais tu svaih svaiś cakrād viśodhitaih/
avaśiṣṭāṃśatulyaih svaih kendrair ujjhanti vakratām//
55. mahattvāc chīghraparidheh saptame bhṛgubhūsutau/
aṣṭame jīvaśaśaijau navame tu śanaiścarah//
Computed by: dailyMotionsCONSTANTS.RETROGRADE_COMMUTATION
2.56-58 · computed
equated nodes, latitude, true declination
56. kujārkigurupātānāṃ grahavac chīghrajaṃ phalam/
vāmaṃ tṛtīyakaṃ māndaṃ budhabhārgavayoh phalam//
57. svapātonād grahāj jīvā śīghrād bhṛgujasaumyayoh/
vikṣepaghny antyakarṇāptā vikṣepas trijyayā vidhoh//
58. vikṣepāpakramaikatve krāntir vikṣepasaṃyutā/
digbhede viyutā spaṣṭā bhāskarasya yathāgatā//
Computed by: latitudes
2.59-63 · computed
a planet's day; ascensional difference; day and night at a latitude
59. grahodayaprāṇahatā khakhāṣṭaikoddhṛtā gatih/
cakrāsavo labdhayutā svāhorātrāsavah smṛtāh//
60. krānteh kramotkrammajye dve kṛtvā tatrotkramajyayā/
hīnā trijyā dinavyāsadalaṃ taddakṣiṇottaram//
61. krāntijyā viṣuvadbhāghnī kṣitijyā dvādaśoddhṛtā/
trijyāguṇāhorātrārdhakarṇāptā carajāsavah//
62. tatkārmukam udakkrāntau *dhanaśanī pṛthakṣthite/(c dhanahānī)
svāhorātracaturbhāge dinarātridale smṛte//
63. yāmyakrāntau viparyaste dviguṇe tu dinakṣape/
vikṣepayuktonitayā krāntyā bhānām api svake//
Computed by: dayAndNight
2.64-69 · computed
asterisms, yogas, lunar days, karanas, with time elapsed and to come
64. bhabhogo +aṣṭaśatīliptāh khāśviśailās tathā titheh/
grahaliptābhabhogāptā bhāni bhuktyā dinādikam//
65. ravīnduyogaliptābhyo yogā bhabhogabhājitāh/
gatā gamyāś ca ṣaṣṭighnyo bhuktiyogāptanāḍikāh//
66. arkonacandraliptābhyas tithayo bhogabhājitāh/
gatā gamyāś ca ṣaṣṭighnyo nāḍyo bhuktyantaroddhṛtāh//
67. dhruvāṇi śakunir nāgaṃ tṛtīyaṃ tu catuṣpadam/
kiṃstughnaṃ tu caturdaśyāh kṛṣṇāyāś cāparārdhatah//
68. bavādīni tatah sapta carākhyakaraṇāni ca/
māse +aṣṭakṛtva ekaikaṃ karaṇānāṃ pravartate//
69. tithyardhabhogaṃ sarveṣāṃ karaṇānāṃ prakalpayet/
eṣā sphutagatih proktā sūryādīnāṃ khacāriṇām//
Computed by: pancangakaranaName
Sanskrit: Michio Yano's e-text, GRETIL, SUB Göttingen (version 2020-07-31) (source); editions: B: Hall, Bibliotheca Indica 79, Calcutta 1854; C: Kāśī Saṃskṛta Granthamālā 144, 4th ed. 1987; D: with Sudhākara Dvivedī's commentary, 1987. Variants in ( ) after a word marked *. Licence: Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0); shared here unaltered except for layout and one correction: The e-text labels the second half of II.34 "3.34b"; it is placed under II.34 here.Chapter titles, verse numbers and the ledger follow E. Burgess, Translation of the Sûrya-Siddhânta (JAOS 6, 1860).