🪷 Mahābhārata · Udyoga-Parva · Chapter 32

The Book of the Effort · Parva 5 · 30 unique Sanskrit addresses · pinned Critical Edition-derived witness

The Devanāgarī Yathārtha · 30 Shlokas

MBh 5.32.1
वैशंपायन उवाच अनुज्ञातः पाण्डवेन प्रययौ संजयस्तदा शासनं धृतराष्ट्रस्य सर्वं कृत्वा महात्मनः
MBh 5.32.2
संप्राप्य हास्तिनपुरं शीघ्रं च प्रविवेश ह अन्तःपुरमुपस्थाय द्वाःस्थं वचनमब्रवीत्
MBh 5.32.3
आचक्ष्व मां धृतराष्ट्राय द्वाःस्थ; उपागतं पाण्डवानां सकाशात् जागर्ति चेदभिवदेस्त्वं हि क्षत्तः; प्रविशेयं विदितो भूमिपस्य
MBh 5.32.4
द्वाःस्थ उवाच संजयोऽयं भूमिपते नमस्ते; दिदृक्षया द्वारमुपागतस्ते प्राप्तो दूतः पाण्डवानां सकाशा;त्प्रशाधि राजन्किमयं करोतु
MBh 5.32.5
धृतराष्ट्र उवाच आचक्ष्व मां सुखिनं काल्यमस्मै; प्रवेश्यतां स्वागतं संजयाय न चाहमेतस्य भवाम्यकाल्यः; स मे कस्माद्द्वारि तिष्ठेत क्षत्तः
MBh 5.32.6
वैशंपायन उवाच ततः प्रविश्यानुमते नृपस्य; महद्वेश्म प्राज्ञशूरार्यगुप्तम् सिंहासनस्थं पार्थिवमाससाद; वैचित्रवीर्यं प्राञ्जलिः सूतपुत्रः
MBh 5.32.7
संजय उवाच संजयोऽहं भूमिपते नमस्ते; प्राप्तोऽस्मि गत्वा नरदेव पाण्डवान् अभिवाद्य त्वां पाण्डुपुत्रो मनस्वी; युधिष्ठिरः कुशलं चान्वपृच्छत्
MBh 5.32.8
स ते पुत्रान्पृच्छति प्रीयमाणः; कच्चित्पुत्रैः प्रीयसे नप्तृभिश्च तथा सुहृद्भिः सचिवैश्च राज;न्ये चापि त्वामुपजीवन्ति तैश्च
MBh 5.32.9
धृतराष्ट्र उवाच अभ्येत्य त्वां तात वदामि संजय; अजातशत्रुं च सुखेन पार्थम् कच्चित्स राजा कुशली सपुत्रः; सहामात्यः सानुजः कौरवाणाम्
MBh 5.32.10
संजय उवाच सहामात्यः कुशली पाण्डुपुत्रो; भूयश्चातो यच्च तेऽग्रे मनोऽभूत् निर्णिक्तधर्मार्थकरो मनस्वी; बहुश्रुतो दृष्टिमाञ्शीलवांश्च
MBh 5.32.11
परं धर्मात्पाण्डवस्यानृशंस्यं; धर्मः परो वित्तचयान्मतोऽस्य सुखप्रिये धर्महीने न पार्थो;ऽनुरुध्यते भारत तस्य विद्धि
MBh 5.32.12
परप्रयुक्तः पुरुषो विचेष्टते; सूत्रप्रोता दारुमयीव योषा इमं दृष्ट्वा नियमं पाण्डवस्य; मन्ये परं कर्म दैवं मनुष्यात्
MBh 5.32.13
इमं च दृष्ट्वा तव कर्मदोषं; पादोदर्कं घोरमवर्णरूपम् यावन्नरः कामयतेऽतिकाल्यं; तावन्नरोऽयं लभते प्रशंसाम्
MBh 5.32.14
अजातशत्रुस्तु विहाय पापं; जीर्णां त्वचं सर्प इवासमर्थाम् विरोचतेऽहार्यवृत्तेन धीरो; युधिष्ठिरस्त्वयि पापं विसृज्य
MBh 5.32.15
अङ्गात्मनः कर्म निबोध राज;न्धर्मार्थयुक्तादार्यवृत्तादपेतम् उपक्रोशं चेह गतोऽसि राज;न्नोहेश्च पापं प्रसजेदमुत्र
MBh 5.32.16
स त्वमर्थं संशयितं विना तै;राशंससे पुत्रवशानुगोऽद्य अधर्मशब्दश्च महान्पृथिव्यां; नेदं कर्म त्वत्समं भारताग्र्य
MBh 5.32.17
हीनप्रज्ञो दौष्कुलेयो नृशंसो; दीर्घवैरी क्षत्रविद्यास्वधीरः एवंधर्मा नापदः संतितीर्षे;द्धीनवीर्यो यश्च भवेदशिष्टः
MBh 5.32.18
कुले जातो धर्मवान्यो यशस्वी; बहुश्रुतः सुखजीवी यतात्मा धर्मार्थयोर्ग्रथितयोर्बिभर्ति; नान्यत्र दिष्टस्य वशादुपैति
MBh 5.32.19
कथं हि मन्त्राग्र्यधरो मनीषी; धर्मार्थयोरापदि संप्रणेता एवंयुक्तः सर्वमन्त्रैरहीनो; अनानृशंस्यं कर्म कुर्यादमूढः
MBh 5.32.20
तवापीमे मन्त्रविदः समेत्य; समासते कर्मसु नित्ययुक्ताः तेषामयं बलवान्निश्चयश्च; कुरुक्षयार्थे निरयो व्यपादि
MBh 5.32.21
अकालिकं कुरवो नाभविष्य;न्पापेन चेत्पापमजातशत्रुः इच्छेज्जातु त्वयि पापं विसृज्य; निन्दा चेयं तव लोकेऽभविष्यत्
MBh 5.32.22
किमन्यत्र विषयादीश्वराणां; यत्र पार्थः परलोकं ददर्श अत्यक्रामत्स तथा संमतः स्या;न्न संशयो नास्ति मनुष्यकारः
MBh 5.32.23
एतान्गुणान्कर्मकृतानवेक्ष्य; भावाभावौ वर्तमानावनित्यौ बलिर्हि राजा पारमविन्दमानो; नान्यत्कालात्कारणं तत्र मेने
MBh 5.32.24
चक्षुः श्रोत्रे नासिका त्वक्च जिह्वा; ज्ञानस्यैतान्यायतनानि जन्तोः तानि प्रीतान्येव तृष्णाक्षयान्ते; तान्यव्यथो दुःखहीनः प्रणुद्यात्
MBh 5.32.25
न त्वेव मन्ये पुरुषस्य कर्म; संवर्तते सुप्रयुक्तं यथावत् मातुः पितुः कर्मणाभिप्रसूतः; संवर्धते विधिवद्भोजनेन
MBh 5.32.26
प्रियाप्रिये सुखदुःखे च राज;न्निन्दाप्रशंसे च भजेत एनम् परस्त्वेनं गर्हयतेऽपराधे; प्रशंसते साधुवृत्तं तमेव
MBh 5.32.27
स त्वा गर्हे भारतानां विरोधा;दन्तो नूनं भवितायं प्रजानाम् नो चेदिदं तव कर्मापराधा;त्कुरून्दहेत्कृष्णवर्त्मेव कक्षम्
MBh 5.32.28
त्वमेवैको जातपुत्रेषु राज;न्वशं गन्ता सर्वलोके नरेन्द्र कामात्मनां श्लाघसे द्यूतकाले; नान्यच्छमात्पश्य विपाकमस्य
MBh 5.32.29
अनाप्तानां प्रग्रहात्त्वं नरेन्द्र; तथाप्तानां निग्रहाच्चैव राजन् भूमिं स्फीतां दुर्बलत्वादनन्तां; न शक्तस्त्वं रक्षितुं कौरवेय
MBh 5.32.30
अनुज्ञातो रथवेगावधूतः; श्रान्तो निपद्ये शयनं नृसिंह प्रातः श्रोतारः कुरवः सभाया;मजातशत्रोर्वचनं समेताः

🪷 The Honest Framing

This chapter belongs to the source-pinned BORI Critical Edition-derived digital witness. Its unique addresses are publicly readable and indexable; this remains a digital-witness claim, not a claim that every Mahābhārata recension agrees word-for-word or that the traditional 100,000-verse extent is represented here.

Navigation

Sources and Connected Readings

Continue from these 30 source-pinned Devanāgarī addresses to Udyoga-Parva, the Mahābhārata reading map, and any exact Bhagavad-Gītā correspondence.

MBh 5.32local chapter route · Udyoga-ParvaUdyoga-Parvaparent Parva chapter index/mahabharata18-parva Sanskrit reading index with edition and address notesBhīṣma-ParvaMahābhārata Parva 6 · the Gītā lives in chapters 23-40MBh 6.23Bhagavad-Gītā chapter 1 in its Itihāsa homeMBh 6.40Bhagavad-Gītā chapter 18 in its Itihāsa homeRāmopākhyānaVana-Parva 258 · Vyāsa narrates the Rāma-kathā inside Krishna's epicNārāyaṇīyamŚānti-Parva 335 · Nārāyaṇa/Krishna/Viṣṇu/Vāsudeva unity witness/bhagavad-gitadeep Gītā corpus with translations, commentaries, and verse-level anchorsBG 1.1Dharma-kṣetra opening cross-anchored to MBh 6.23.1BG 18.66Carama-Śloka surrender seal inside the Bhīṣma-Parva arcVyāsa vibhūtiBG 10.37 · Krishna names Vyāsa among munisBG 10.37Vyāsa and Dhanañjaya as Krishna-vibhūti source routeŚB 1.2.11Brahman · Paramātmā · Bhagavān as one advaya-tattvaŚB 1.3.28kṛṣṇas tu bhagavān svayam · Vyāsa corpus source seal/binduDiamond of Darśanas · Itihāsa as one Bindu aperture/philosophyKrishna = Paramaatma = Parabrahman constitutional foundation

🪷 जय व्यास भगवान् 🪷