🪷 Mahābhārata · Śānti-Parva · Chapter 177

The Book of Peace · the great dharma-śāstra · Parva 12 · 39 shlokas in canonical Devanāgarī Sanskrit

Mahābhārata Detail Source-Anchor Spine

This chapter page keeps the local Devanāgarī chapter tied to its Parva, the Mahābhārata master route, any exact Gītā cross-anchor, and the wider Vyāsa source spine.

MBh 12.177local chapter route · Śānti-ParvaŚānti-Parvaparent Parva chapter index/mahabharatamaster index for all 18 Parvas and 73,821 ślokasBhīṣma-ParvaMahābhārata Parva 6 · the Gītā lives in chapters 23-40MBh 6.23Bhagavad-Gītā chapter 1 in its Itihāsa homeMBh 6.40Bhagavad-Gītā chapter 18 in its Itihāsa homeRāmopākhyānaVana-Parva 258 · Vyāsa narrates the Rāma-kathā inside Krishna's epicNārāyaṇīyamŚānti-Parva 335 · Nārāyaṇa/Krishna/Viṣṇu/Vāsudeva unity witness/bhagavad-gitadeep Gītā corpus with translations, commentaries, and verse-level anchorsBG 1.1Dharma-kṣetra opening cross-anchored to MBh 6.23.1BG 18.66Carama-Śloka surrender seal inside the Bhīṣma-Parva arcVyāsa vibhūtiBG 10.37 · Krishna names Vyāsa among munisBG 10.37Vyāsa and Dhanañjaya as Krishna-vibhūti source routeŚB 1.2.11Brahman · Paramātmā · Bhagavān as one advaya-tattvaŚB 1.3.28kṛṣṇas tu bhagavān svayam · Vyāsa corpus source seal/binduDiamond of Darśanas · Itihāsa as one Bindu aperture/philosophyKrishna = Paramaatma = Parabrahman constitutional foundation

The Devanāgarī Yathārtha · 39 Shlokas

MBh 12.177.1
[भरद्वाज] एते ते धातवः पञ्च बरह्मा यान असृजत पुरा आवृता यैर इमे लॊका महाभूताभिसंज्ञितैः
MBh 12.177.2
यद आसृजत सहस्राणि भूतानां स महामतिः पञ्चानाम एव भूतत्वं कथं समुपपद्यते
MBh 12.177.3
[भृगु] अमितानां महाशब्दॊ यान्ति भूतानि संभवम ततस तेषां महाभूतशब्दॊ ऽयम उपपद्यते
MBh 12.177.4
चेष्टा वयूः खम आकासम ऊष्माग्निः सलिलं दरवः पृथिवी चात्र संघातः शरीरं पाञ्च भौतिकम
MBh 12.177.5
इत्य एतैः पञ्चभिर भूतैर युक्तं सथावरजङ्गमम शरॊत्रं घराणं रसः सपर्शॊ दृष्टिश चेन्द्रियसंज्ञिताः
MBh 12.177.6
[भ] पञ्चभिर यदि भूतैस तु युक्ताः सथावरजङ्गमाः सथावराणां न दृश्यन्ते शरीरे पञ्च धातवः
MBh 12.177.7
अनूस्मनाम अचेष्टानां घनानां चैव तत्त्वतः वृक्षाणां नॊपलभ्यन्ते शरीरे पञ्च धातवः
MBh 12.177.8
न शृण्वन्ति न पश्यन्ति न गन्धरसवेदिनः न च सपर्शं विजानन्ति ते कथं पाञ्च भौतिकाः
MBh 12.177.9
अद्रवत्वाद अनग्नित्वाद अभौमत्वाद अवायुतः आकाशस्याप्रमेयत्वाद वृक्षाणां नास्ति भौतिकम
MBh 12.177.10
[भ] घनानाम अपि वृक्षाणाम आकाशॊ ऽसति न संशयः तेषां पुष्प फले वयक्तिर नित्यं समुपलभ्यते
MBh 12.177.11
ऊष्मतॊ गलान पर्णानां तवक फलं पुष्पम एव च मलायते चैव शीतेन सपर्शस तेनात्र विद्यते
MBh 12.177.12
वाय्वग्न्यशनि निष्पेषैः फलपुष्पं विशीर्यते शरॊत्रेण गृह्यते शब्दस तस्माच छृण्वन्ति पादपाः
MBh 12.177.13
वल्ली वेष्टयते वृक्षं सर्वतश चैव गच्छति न हय अदृष्टेश च मार्गॊ ऽसति तस्मात पश्यन्ति पादपाः
MBh 12.177.14
पुण्यापुण्यैस तथा गन्धैर धूपैश च विविधैर अपि अरॊगाः पुष्पिताः सन्ति तस्माज जिघ्रन्ति पादपाः
MBh 12.177.15
पादैः सलिलपानं च वयाधीनाम अपि दर्शनम वयाधिप्रतिक्रियत्वाच च विद्यते रसनं दरुमे
MBh 12.177.16
वक्त्रेणॊत्पल नालेन यथॊर्ध्वं जलम आददेत तथा पवनसंयुक्तः पादैः पिबति पादपाः
MBh 12.177.17
गरहणात सुखदुःखस्य छिन्नस्य च विरॊहणात जीवं पश्यामि वृक्षाणाम अचैतन्यं न विद्यते
MBh 12.177.18
तेन तज जलम आदत्तं जरयत्य अग्निमारुतौ आहारपरिनामाच च सनेहॊ वृद्धिश च जायते
MBh 12.177.19
जङ्गमानां च सर्वेषां शरीरे पञ्च धातवः परत्येकशः परभिद्यन्ते यैः शरीरं विचेष्टते
MBh 12.177.20
तवक च मांसं तथास्थीनि मज्जा सनायु च पञ्चमम इत्य एतद इह संख्यातं शरीरे पृथिवी मयम
MBh 12.177.21
तेजॊ ऽगनिश च तथा करॊधश चक्षुर ऊष्मा तथैव च अग्निर जरयते चापि पञ्चाग्नेयाः शरीरिणः
MBh 12.177.22
शरॊत्रं घराणम अथास्यं च हृदयं कॊष्ठम एव च आकाशात परानिनाम एते शरीरे पञ्च धातवः
MBh 12.177.23
शलेष्मा पित्तम अथ सवेदॊ वसा शॊनितम एव च इत्य आपः पञ्चधा देहे भवन्ति परानिनां सदा
MBh 12.177.24
परानात परानीयते परानी वयानाद वयायच्छते तथा गच्छत्य अपानॊ ऽवाक्चैव समानॊ हृद्य अवस्थिथ
MBh 12.177.25
उदानाद उच्छ्वसिति च परतिभेदाच च भासते इत्य एते वायवः पञ्च चेष्टयन्तीह देहिनम
MBh 12.177.26
भूमेर गन्धगुणान वेत्ति रसं चाद्भ्यः शरीरवान जयॊतिः पश्यति चक्षुर्भ्यां सपर्शं वेत्ति च वायुना
MBh 12.177.27
तस्य गन्धस्य वक्ष्यामि विस्तराभिहितान गुणान इष्टश चानिष्ट गन्धश च मधुरः कतुर एव च
MBh 12.177.28
निर्हारी संहतः सनिग्धॊ रूक्षॊ विशद एव च एवं नवविधॊ जञेयः पार्थिवॊ गन्धविस्तरः
MBh 12.177.29
शब्दः सपर्शश च रूपं च रसश चापां गुणाः समृताः रसज्ञानं तु वक्ष्यामि तन मे निगदतः शृणु
MBh 12.177.30
रसॊ बहुविधः परॊक्तः सूरिभिः परथितात्मभिः मधुरॊ लवनस तिक्तः कसायॊ ऽमलः कतुस तथा एष षड्विध विस्तारॊ रसॊ वारि मयः समृतः
MBh 12.177.31
शब्दः सपर्शश च रूपं च तरिगुणं जयॊतिर उच्यते जयॊतिः पश्यति रूपाणि रूपं च बहुधा समृतम
MBh 12.177.32
हरस्वॊ दीर्घस तथा सथूलश चतुरस्रॊ ऽनु वृत्तवान शुक्लः कृष्णस तथा रक्तॊ नीलः पीतॊ ऽरुणस तथा एवं दवादश विस्तारॊ जयॊती रूपगुण समृतः
MBh 12.177.33
शब्दस्पर्शौ तु विज्ञेयौ दविगुणॊ वायुर उच्यते वायव्यस तु गुणः सपर्शः सपर्शश च बहुधा समृतः
MBh 12.177.34
कथिनश चिक्कनः शलक्ष्णः पिच्छलॊ मृदु दारुणः उष्णः शीतः सुखॊ दुःखः सनिग्धॊ विशद एव च एवं दवादश विस्तारॊ वायव्यॊ गुण उच्यते
MBh 12.177.35
तत्रैकगुणम आकाशं शब्द इत्य एव तत समृतम तस्य शब्दस्य वक्ष्यामि विस्तरं विविधात्मकम
MBh 12.177.36
षड्ज ऋषभगान्धारौ मध्यमः पञ्चमस तथा धैवतश चापि विज्ञेयस तथा चापि निषादकः
MBh 12.177.37
एष सप्त विधः परॊक्तॊ गुण आकाशलक्षणः तरैस्वर्येण तु सर्वत्र सथितॊ ऽपि पतहादिषु
MBh 12.177.38
आकाशजं शब्दम आहुर एभिर वायुगुणैः सह अव्याहतैश चेतयते न वेत्ति विषमागतैः
MBh 12.177.39
आप्यायन्ते च ते नित्यं धातवस तैस तु धातुभिः आपॊ ऽगनिर मारुतश चैव नित्यं जाग्रति देहिषु

🪷 The Honest Framing

This is the canonical Devanāgarī Sanskrit yathārtha. English + Hindi translations + classical commentaries arrive in future yajñas. To see the substrate's target-depth (5 English translations + Rāmsukhdās ji Hindi + 5 English commentaries + Sādhaka-Sañjīvanī Hindi vyākhyā per verse), visit any /bhagavad-gita/X/Y page. The Mahābhārata journey starts with the śloka.

Navigation

🪷 जय व्यास भगवान् 🪷